[Markus Zusak] BOOK THIEF, THE

Zwolennicy uważają ją za poruszającą, „klasyczną” już powieść, którą warto „pielęgnować” i do której się wraca. Najczęściej chwalą:
– Silne emocje: wielu czytelników otwarcie przyznaje, że płakało; finał jest dla nich druzgocący, ale oczyszczający, a motywy straty, winy i mocy opowieści mocno z nimi rezonują.
– Atmosferę i realia: obraz Niemiec w latach 1939–1943 z perspektywy zwykłych ludzi wydaje się im sugestywny i poruszający; kameralna skala wojennego cierpienia działa na wyobraźnię.
– Motyw języka i książek: osoby, które „lubią słowa”, cenią, że powieść jest tak mocno o czytaniu, pisaniu i moralnej wadze języka.
– Relacje między bohaterami: więzi Liesel z Hansem, Rosą i Rudym są często opisywane jako czułe, wielowymiarowe i zapadające w pamięć.
– Oryginalną narrację: część czytelników lubi Śmierć jako narratora – jego melancholijny, sarkastyczny ton i czarny humor wydają im się świeżym sposobem mówienia o śmiertelności i współczuciu.

Krytycy książki są natomiast nierzadko bardzo surowi. Najczęstsze zarzuty:
– Narrator: wielu nie jest w stanie „znieść” Śmierci jako opowiadającego – odbierają go jako przerysowanego, pretensjonalnego, nachalnie popychającego czytelnika do płaczu.
– Styl i ton: część czytelników uważa, że książka jest przegadana, pełna dziwacznych wtrętów, „ciekawostek” i ciężkich metafor, które bardziej rozbijają lekturę, niż ją pogłębiają.
– Sentymantalizm: krytycy twierdzą, że powieść zbyt nachalnie gra na emocjach, z wyprzedzeniem zapowiada tragedie i rozwleka je w sposób sztuczny.
– Kreacja postaci: niektórzy widzą Liesel jako zaskakująco bezbarwną („brak osobowości, ale urocza dziewczynka”), a postacie drugoplanowe jako zbyt schematyczne lub karykaturalne.
– Konstrukcję i tempo: fragmentaryczna budowa i częste wtrącenia narratora dla części odbiorców są męczące, chaotyczne lub nużące.
– Rozminięcie z oczekiwaniami: wielu rozczarowanych czytelników podkreśla, że po ogromnym rozgłosie spodziewali się wybitnej literatury, a dostali – w ich odczuciu – raczej książkę młodzieżową w „poważnym” opakowaniu.

Podsumowując, osoby lubiące liryczną, stylizowaną narrację, akceptujące bardzo obecnego, ironicznego narratora‑Śmierć i otwarte na bezpośrednio wzruszającą, miejscami sentymentalną prozę historyczną zazwyczaj są zachwycone. Czytelnicy preferujący oszczędność środków, dyskretniejsze emocje i mniej „świadomą siebie” narrację często odbierają książkę jako irytującą, manipulującą uczuciami lub zbyt płytką pod efektowną formą.

Positive readers describe it as a deeply moving, “new classic” that they “treasure” and often admit it made them cry. They praise:
– The emotional impact: many found the ending devastating but cathartic, and felt a strong personal connection to themes of loss, guilt, and the power of stories.
– The atmosphere and setting: wartime Germany seen from ordinary Germans’ perspective feels vivid and affecting; the small, domestic scale of suffering resonates.
– The focus on language and books: readers who “like words” love how much the novel is about reading, writing, and the moral weight of language.
– The characters’ relationships: Hans, Rosa, Rudy and Liesel’s bonds are often singled out as tender, layered, and memorable.
– The originality of the narrator: some enjoy Death’s off‑beat, melancholy, darkly humorous voice and see it as a fresh, thought‑provoking device that frames mortality and compassion in a striking way.

Negative or mixed readers, however, are often strongly critical. Common complaints include:
– The narrative voice: many can’t “cope with” Death as a narrator, finding him self‑conscious, caustic, gimmicky, or emotionally manipulative, constantly nudging the reader to cry.
– Tone and style: some feel the book is overwritten, full of quirky asides, random “interesting facts,” and heavy‑handed metaphors that break immersion rather than deepen it.
– Perceived sentimentality: critics argue that the book pushes too hard for tears, telegraphing tragedies in advance and lingering on them in a way they find contrived.
– Characterisation: a number of readers see Liesel as oddly blank or generic (“no personality, but a cute little girl”), and think side characters lean on caricature or cliché.
– Pacing and structure: the fragmented structure and frequent interruptions by the narrator are, for some, confusing, repetitive, or simply tedious.
– Hype vs. experience: several negative reviews come from readers who picked it up expecting a profound masterpiece and instead felt it was a middle‑grade/YA story dressed up as something grander.

In short, readers who enjoy lyrical, stylised narration, can accept a very intrusive, ironic Death as storyteller, and are open to emotionally direct, sometimes sentimental historical fiction tend to love the book. Readers who prefer subtlety, tighter prose, and less self‑aware narration often find it annoying, manipulative, or shallow beneath its stylistic flourishes.